W ofercie gabinetów fizjoterapeutycznych można czasami spotkać nieznany wielu osobom termin “TEM” lub “MET”. Są to techniki energii mięśniowej, czyli specyficzny sposób pracy z tkankami miękkimi oraz stawami, pomagający usprawnić działanie mięśni i działać przeciwbólowo. To zbiór niezwykle uniwersalnych i skutecznych metod pracy. Zalecany jest głównie profesjonalnym sportowcom oraz wszystkim osobom, które chcą zadbać o odpowiednio zrelaksowane mięśnie.
Czym są techniki energii mięsniowej?
Techniki energii mięśniowej to zestaw manualnych technik terapeutycznych, które angażują pacjenta do aktywnego udziału w leczeniu. Ich głównym celem jest przywrócenie równowagi mięśniowej, poprawa zakresu ruchu w stawach oraz zmniejszenie napięć mięśniowych. Bazują na wykorzystaniu własnej siły pacjenta w formie kontrolowanego napinania i rozluźniania mięśni w odpowiednich kierunkach. W tej metodzie pacjent wykonuje określone ruchy, a terapeuta pomaga w osiągnięciu pożądanych efektów przez odpowiednią manipulację ciałem.
Zdrowe uzupełnienie treningu sportowego
MET to zbiór różnorodnych metod, które od wielu lat są powszechnie stosowane zarówno w osteopatii, chiropraktyce, fizjoterapii. Ponadto są włączane do treningów sportowych. Techniki są oparte na wiedzy i doświadczeniu specjalistów osteopatii, które połączono z praktyką terapeutycznych technik manualnych. MET czerpie więc z teorii o napięciu izomerycznym i stawia na rozciąganie konkretnych miejsc, powodujących ból. Celem treningu jest zmniejszenie tonusu, czyli napięcia mięśniowego. Warto zaznaczyć, że techniki energii mięśniowej charakteryzują się tym, że wymagają aktywnego udziału ze strony pacjenta, aby uzyskać pożądane rezultaty.
Techniki energii mięśniowej – co warto wiedzieć?
Wykwalifikowany fizjoterapeuta poprzez wywieranie odpowiedniego oporu w miejscu, uniemożliwia się ruch w stawie, wywołując szereg mechanizmów odruchowych. W ten sposób można zmniejszyć napięcie w obrębie jednego lub nawet grupy mięśni. Kolejnym pozytywnym skutkiem stosowanej techniki jest zwiększenie tolerancji danej części na rozciąganie, co bardzo ułatwia dalsze treningi. Tego typu zabiegi kojarzone są głównie z PIR, czyli poizomeryczną relaksacją. Inną odmianą TEM jest hamowanie zwrotne (nazywane też hamowaniem wzajemnym lub inhibicją reciprokalną). Specjalista napina mięśnie izomeryczne, powodując hamowanie mięśni antagonistycznych. W ten sposób bezpośrednio po ucisku pacjent zaznaje mniejszego napięcia. Ta technika wykorzystuje naturalne uwarunkowania fizjologiczne, przywracając większy zakres ruchu mięśni.
Jak skutecznie zmniejszyć napięcie mięśni?
Techniki energii mięśniowej wykorzystują aktywną pracę mięśni ze strony pacjenta lub fizjoterapeuty, który wywiera opór lub wspomaga wysiłek osoby. W zależności od indywidualnych potrzeb, stopnia napięcia tkanek, ich położenia i podłoża bólu można zastosować wiele rozwiązań takich jak:
- stosowanie siły dostosowanej do wysiłku pacjenta – fizjoterapeuta musi być w stałym kontakcie z pacjentem, dostosowując napór do możliwości napięcia izomerycznego. To niezwykle istotne, ponieważ prawidłowe wyczucie umożliwia wywołanie fizjologicznej odpowiedzi neurologicznej i rzeczywiste rozluźnienie;
- stosowanie siły przewyższającej wysiłek i możliwości pacjenta – w tym przypadku szybkim ruchem wywołuje się izotoniczne napięcie ekscentryczne lub napięcie izolityczne;
- oporowanie wysiłku pacjenta, spowalniając ruchy mięśni.
Stosowanie TEM przynosi bardzo dobre efekty i cechuje się wysoką skutecznością przy zwalczaniu dolegliwości bólowych różnego pochodzenia. Aby trening odniósł jak najlepsze rezultaty, warto wykonywać go regularnie u doświadczonego fizjoterapeuty.
Korzyści stosowania technik
- Poprawa zakresu ruchu – skutecznie pomagają zwiększyć zakres ruchu w stawach. Jest to szczególnie ważne w przypadku sztywności lub ograniczeń w ruchomości, wynikających z urazów, stanów zapalnych lub siedzącego trybu życia.
- Redukcja napięcia mięśniowego – poprzez rozluźnianie napiętych mięśni, pozwalają na zmniejszenie dolegliwości bólowych związanych z przeciążeniami czy stresem. Niewątpliwie prowadzi do lepszego samopoczucia.
- Poprawa postawy ciała – możliwe jest przywrócenie prawidłowej postawy ciała, co jest istotne w leczeniu i zapobieganiu problemom z kręgosłupem oraz bólowi pleców.
- Minimalne ryzyko kontuzji – techniki te, mają niskie ryzyko urazów, ponieważ opierają się na delikatnym napinaniu mięśni i precyzyjnej manipulacji stawami. To bezpieczna metoda, nawet dla osób w starszym wieku czy po operacjach.
- Wsparcie w leczeniu stanów przewlekłych – są skuteczne w redukcji bólów przewlekłych, takich jak bóle mięśniowe, sztywność stawów czy bóle głowy spowodowane napięciem mięśniowym.
Kiedy należy zrezygnować z MET?
Mimo iż, techniki energii mięśniowej są bezpieczne i skuteczne, istnieją sytuacje, w których należy ich unikać lub stosować ostrożnie. Nie zaleca się ich w przypadku:
- Akutnych stanów zapalnych i infekcji,
- ostry ból lub urazy mięśniowo-szkieletowe,
- choroby nowotworowe,
- ciężkich schorzeń układu sercowo-naczyniowego,
- zaawansowanych problemów z układem neurologicznym.
